• ساپىيانس:ئىنسانلارنىڭ قىسقىچە تارىخى (1)

    ساپىيانس:ئىنسانلارنىڭ قىسقىچە تارىخى (1)

    يۇۋال نۇھ ھارارىنىڭ «ساپىيانس: ئىنسانلارنىڭ قىسقىچە تارىخى» ناملىق كىتابى ھەققىدە ئىسرائىلىيەنىڭ ئوتتۇرا ئەسىر تارىخچىسى، ھەربىي تارىخچى ۋە پەننى ئومۇملاشتۇرۇش يازغۇچىسى نۇۋال نۇھ ھارارى (1976__) 2011-يىل نەشىر قىلغان «ساپىيانس: ئىنسانلارنىڭ قىسقىچە تارىخى» ناملىق كىتابىدا ئىنسانلارنىڭ مەيدانغا كېلىش ۋە تەرەققىي قىلىش تارىخىنى ئىخچام، قىزىقارلىق بايان قىلىدۇ. كىتابتا ئىنسانلارنىڭ ھايۋانات دۇنياسىدىن ئادەمزات دۇنياسىغا، ئاندىن بۈگۈنكى تەرەققىيات ھالىتىگە كېلىش Read more

  • «ئىلاھىي زەررىچە»(ھېگس بوزونى) ھەققىدە قىسقىچە چۈشەنچە

    «ئىلاھىي زەررىچە»(ھېگس بوزونى) ھەققىدە قىسقىچە چۈشەنچە

    1. ھىگس بوزونى دېگەن نېمە؟       ھىگس بوزونى 2012-يىلى CERN نىڭ چوڭ ھادرون توقۇنۇشتۇرغۇچىسىدا بايقالغان زەررىچە.       ئۇ كائىناتنىڭ ھەممە يېرىدە مەۋجۇت بولغان كۆرۈنمەس ھىگس مەيدانى بىلەن مۇناسىۋەتلىك.       بۇ مەيدان نۇرغۇن ئاساسىي زەررىچىلەرگە (ئېلېكترون ۋە كۋاركلارغا ئوخشاش) ماسسا بېرىدىغانلىقى ئۈچۈن مۇھىم. ماسسىسىز، ئاتوم، يۇلتۇز، پلانېتا ياكى ھاياتلىق بولمايتتى. ھىگس مەيدانىنى كائىناتقا تارقالغان كوزمىك «بۇدۇشقاق» Read more

  • ياخشى يازىدىغان بولۇشنىڭ بەش قەدىمى

    ياخشى يازىدىغان بولۇشنىڭ بەش قەدىمى

    يېزىش ھاياتىڭىز ئۈچۈن مۇھىم. كومپيۇتېر بارلىققا كەلگەن دەسلەپكى چاغلاردا ئىنسانلار ھېچكىم بىر نەرسە يازمايدىغان، ھەممە ئادەم ۋىدېئو بىلەن سۆزلىشىدىغان بىر دۇنيانى تەسەۋۋۇر قىلغان. ئەمما بىز مەيلى تېلېفوندا ئۇچۇر، ئىنكاس يازايلى ياكى ئېلخەت يازايلى، ھامان بىر نەرسە يازىمىز. يېزىش ئىقتىدارىڭىز ناچار بولسا باشقىلارنىڭ سىزنى چۈشىنىشى  قىيىنلىشىدۇ، ئەڭ مۇھىمى باشقىلار سىزنىڭ ساپايىڭىزنى بىر قاراپلا بىلىۋالىدۇ. يېزىش سىزنى Read more

  • ئەيسا ئالىپتېكىننىڭ بىرلەشكەن دۆلەتلەر تەشكىلاتى باش كاتىپىغا يازغان مەكتۇپلىرى

    ئەيسا ئالىپتېكىننىڭ بىرلەشكەن دۆلەتلەر تەشكىلاتى باش كاتىپىغا يازغان مەكتۇپلىرى

    ئىلاۋە: «تارىخنى بىلمىگەنلەر ئۆزىنىڭ كەلگۈسىنى يارىتالمايدۇ» دېگەن ھېكمەت بويىچە، ئۆتمۈشنى ئەينەك قىلىش، تارىخىي ئىزلارغا قاراپ يولىمىزنىڭ نەگە كېتىۋاتقانلىقىنى پەملەش بۈگۈنكىلەر ئۈچۈن ئەلۋەتتە مۇھىم. شۇ نۇقتىدىن، مۇھەممەد ئىمىن بۇغرا، ئەيسا ئالىپتېكىننىڭ يازمىلىرىنى تېپىپ، كۆپچىلىكنىڭ دىققىتىگە سۇندۇم. قانچىلىك رىغبەت كۆردى، بىلمەيمەن؛ ئەمما ھېچ بولمىغاندا، بۇرۇنقىلارنىڭ بېسىپ ئۆتكەن ئىنقىلاپ يولى، سىياسىي پىكرى ۋە نىشانىنىڭ بۈگۈنكىلەر ئۈچۈن پايدىلىنىش قىممىتى Read more

  • ئەيسا ئالىپتېكىننىڭ جياڭ جېشىغا يازغان خېتى (2)

    ئەيسا ئالىپتېكىننىڭ جياڭ جېشىغا يازغان خېتى (2)

    ئىلاۋە: ئۆتكەن قېتىم مۇھەممەد ئىمىن بۇغرا بىلەن ئەيسا ئالىپتېكىننىڭ 1956-يىل جاڭ جېشى ھۆكۈمىتىگە يازغان مەكتۇبىنى يوللىغانىدىم، قولۇمدا بار مەنبەلەردە جاڭ جېشى ھۆكۈمىتىنىڭ ئۇ خەتكە قانداق جاۋاب بەرگەنلىكى ھەققىدە مەلۇمات يوق. ئەمما ئەيسا ئالىپتېكىننىڭ 1970-يىل جاڭ جېشىغا يازغان مەكتۇبىدىن قارىغاندا، گومىنداڭ ھۆكۈمىتى ئۇ مەكتۇبقا جاۋاب بەرمىگەن ياكى بولمىغۇر جاۋاب بەرگەن. چۈنكى ئەيسا ئالىپ تېكىننىڭ بۇ ئىككىنچى Read more

  • مۇھەممەد ئەمىن بۇغرا بىلەن ئەيسا ئالىپتېكىننىڭ جياڭ جېشىغا يازغان خېتى (1)

    مۇھەممەد ئەمىن بۇغرا بىلەن ئەيسا ئالىپتېكىننىڭ جياڭ جېشىغا يازغان خېتى (1)

    (مۇھەممەد ئىمىن بۇغرا بىلەن ئەيسا ئالىپتېكىننىڭ 1956-يىل تەيۋەن ھۆكۈمىتىگە يوللىغان مۇھىم ھۆججىتى) شەرقىي تۈركىستاندا ياشاۋاتقان مىللىتىمىز دۇنيادىكى باشقا مىللەتلەرگە ئوخشاش ھۆر ۋە مۇستەقىل ياشاش ئارزۇسىنى ئەمەلگە ئاشۇرۇش، قوشنىلىرى بىلەن سۈلھى ۋە دوستلۇق ھاۋاسى ئىچىدە ياشاش ئۈمىدىدە تۇرماقتا. دۇنيانىڭ، جۇڭگونىڭ (خىتاينىڭ) ۋە شەرقىي تۈركىستاننىڭ بۈگۈنكى سىياسىي ۋەزىيىتىنى تەھلىل قىلىپ كۆرگەندىن كېيىن، شەرقىي تۈركىستاننىڭ مۇستەقىللىق مەسىلىسىنى ھېچ Read more