• ئاپپاق خوجىنىڭ قىسقىچە تارىخى توغرىسىدا

    ئاپپاق خوجىنىڭ قىسقىچە تارىخى توغرىسىدا

    ئىشەنچلىك تارىخىي خاتىرىلەردىن بىلىشىمىزچە، ئاپئاق خوجىنىڭ ئەسلى ئىسمى ھىدايىتۇللا خوجا بولۇپ، مىلادى 1626 – يىلى قۇمۇلدا ئەسلى پۇشتى – ھىراتلىق خوجا ئەھمەدنىڭ نەۋرىسى خوجا مۇھەممەد يۈسۈپ ئىشاندىن تۆرەلگەن. ئانىسى قەشقەرلىك مىرسەىد جېلىل قەشقىرى دېگەن كىشىنىڭ قىزى _ زۇلەيخان ئىسىملىك خوتۇندۇر. ئاپئاق خوجا قەشقەردە يېڭىدىن دادىسىنىڭ ئىزىنى بېسىپ ئۆزىنى « ئىشقىيە » سۈلۈكىنىڭ « داھىي »… Read more

  • شەمس تەبرىزى ۋە ئۇنىڭ ماقالات دېگەن ئەسىرى

    شەمس تەبرىزى ۋە ئۇنىڭ ماقالات دېگەن ئەسىرى

    مەن ئۆزەم ئەدەبىياتچى بولغاچقا، پەرھات تۇرسۇننىڭ گېپى بويىچە ئېيتقاندا  تەسەۋۋۇپ دېگىنىمىز ئىسلام دىنىنىڭ ئەدەبىيلەشتۈرۈلگەن شەكلى بولغاچقا،  يېقىنقى يىللاردىن بۇيان ئىسمى پارلاۋاتقان جالالىدىن رۇمى، ئەلشىر نەۋائى ھەزرەتلىرىنىڭ سوپى تائىپىسىدىن بولۇپ، شۇنچە گۈزەل شېئىرلارنى يېزىشىغا ئۇلارنىڭ تەسەۋۋۇپ ئەقىدىسىنىڭ تۈرتكە بولغانلىقىدىن ، ياقۇپ بەگنىڭ سەلتەنەت قۇرۇشىغا ئىسھاق خوجىدەك جەڭگىۋار سوپىلارنىڭ تۆھپىسىنىڭ زور بولغانلىقىدىن، ئۇنى ئاز كەلدى دەپ بىز… Read more

  • زوقلىنىش ۋە ساپا

    زوقلىنىش ۋە ساپا

    بىر نەرسىدىن زوقلىنىش ئۈچۈن شۇ نەرسىنىڭ ئەلمى تەلمىنى بىلىش كېرەك. مەسىلەن مەن تەمبۇر چېلىشنى بىلمىسەم نۇرمۇھەممەت تۇرسۇننىڭ ماھارىتىدىن ھۇزۇرلىنالمايمەن، شېئىرىيەتتىن خەۋىرىم بولمىسا ئادىل تۇنىيازنىڭ شېئىرلىرىدىكى چوڭقۇرلۇق ۋە پاساھەتنى ھېس قىلالمايمەن؛ تارىخ ۋە مەڭگۈ تاش تېكىستلىرى ھەققىدە ئانچە مۇنچە بىر نەرسە بىلمىسەم، تەتقىقاتچىلار، تارىخچىلارنىڭ ئەسەرلىرىدىن زوق ئالالمايمەن، ھەتتا ئۇنداق ئەسەرلەرگە قارىغۇممۇ كەلمەيدۇ. بىرەر كەسىپ ياكى ساھەدە ئىزدىنىپ باقمىغان  بولسام بۇنىڭغا مۇناسىۋەتلىك تەتقىقاتچىلارنىڭ ئەسەرلىرىدىن ھۇزۇر ئالالمايمەن. ئاكادېمىكلار ئاكادېمىكلارنىڭ… Read more

  • ھۆكۈمەتنىڭ كۈشەندىسى

    ھۆكۈمەتنىڭ كۈشەندىسى

    (بۇ يازما 2010-يىل ۋەتەندىكى ۋاقتىمدا يېزىلغانىكەن، بۈگۈنكى كۈندە خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ چاپارمەنلىكىنى ئاشۇرۇپ قىلىۋاتقان ماڭقۇرت غالچىلار تېخىمۇ كۆپىيىپ كەتتى دەپ ئويلايمەن) يېزىمىزنىڭ سىياسىي قانۇن ئىشلىرىغا مەسئۇل سېكرىتارى يېقىندا بىر دېھقاننى ”قانۇنسىز بالا ئوقۇتۇپسەن“ دەپ گۇمانلىنىپ يېزىلىق ھۆكۈمەت قورۇسىغا 26 كۈن سولاپ قويۇپ، 16 مىڭ يۈەن جەرىمانە قويۇپتۇ. دېھقان بۇ پۇلنى تۆلەشنى رەت قىلسا ئۇنى ئۇرۇپ بۇرنىنى… Read more

  • ھېسابلىق كۈنلەر (پوۋېست)

    ھېسابلىق كۈنلەر (پوۋېست)

    1 كاۋاپچى سەمەتنىڭ 20 يىللىق ئەجرىدىن كەلگەن، يىللىقى70 مىڭ يۈەنگە ئىجارىگە ئېلىنغان بۇ كىچىك ئاشخانا 30مىڭ يۈەنگە  بېزەلگەنىدى، 3يىل ئۆتتى، ئىسكەتى قالمىدى، دېرىزىلىرى مايلىشىپ، جوزا-ئورۇندۇقلىرى ئاجرىغىلى تۇردى. سەمەت بۇ گۇيلار قوڭىنى قىسىپ ئولتۇرمايدىكەن دەپ ئاخىرى بىر يۈرۈش ئەرزان باھالىق تۆمۈر ئورۇندۇق ئالدى . كۆك سىردا سىرلانغان، مامۇقلىرى نېپىز ئورۇندۇققا ئۇنىڭ كونا خېرىدارلىرى تەستە كۆندى. سەمەتنىڭ… Read more

  • تەسەۋۋۇپنىڭ ئېنىقلىمىسى ۋە باشلىنىش تارىخى

    تەسەۋۋۇپنىڭ ئېنىقلىمىسى ۋە باشلىنىش تارىخى

    تەسەۋۋۇپ پاكلىنىش دېمەكتۇر. ئىنسان پىشىپ يېتىلىش (كامىل ئىنسان بولۇش) ۋە ئاللاھنىڭ ئۆلچەملىك بەندىسى بولۇش ئۈچۈن يامان خۇيلىرىدىن قۇتۇلۇشقا تىرىشىشى، (ئىبادەتنىڭ) شەكلى بىلەن چەكلىنىپ قالماي ماھىيەتكە ئىچكىرىلەپ كىرىشى، نەپسىنى پاكلىشى كېرەك. گۇناھ-مەئسىيەتلەر، يامانلىقلار، شۇملۇقلار تەرك ئېتىلگەندە، نەپسى شەيتانغا ۋە پەس ئارزۇ-ھەۋەسلەرگە قارشى كۈرەش قىلىنغاندا ياخشى خۇلق ۋە گۈزەل پەزىلەتلەرگە ئېرىشكىلى بولىدۇ، روھ ئازادىلىككە چۆمىدۇ.  كىشى تەسەۋۋۇپ… Read more